veldeke-valkeberg logo [ bewèrking: Els Diederen 2001 © veldeke-krink-valkeberg
Veldeke Valkeberg actueel lid were links kóntak

evenemente, activiteite, actualiteite, nuujts

 

In de gezèt De Limburger van 24 september 2020

 

Umdat de Limburgse taal op sjoale en peuterzale nauweliks gesjpraoke weurt, beginne kinger zich zekerder te veule um mèt te doon mèt de taal, die 't de gansen daag um zich heen huèrt: 't Nederlands. Dialek haet ouch veur 'n kind dan geine sjtatus. Es miè aandach kump veur de eige thoestaal, geit dat vanzelf verandere, dat is bie volwassene zoa meh zeker veur kinger.

>>Veldeke-krink-Valkeberg
kump in november oet mèt 'n veurlaesbeukske, mèt 26 verhäölkes in 't dialek van Valkeberg én umgaeving: Arensgenhout, Berg, Hazel, Hölsberg, Houtem, Oud-Valkeberg, Sjömmert, Sjin, Suub, Valkeberg, Vilt, Walem.
 

'n Beukske veur papa, mama, oma, opa, nonk, tant, juf, meister um oet veur te laeze, meh ouch um zelf te laeze. Veurdeil is dats se dan metein 'n woordbeeld mèt kries, wat wir positief oetwèrk op 't zelf lière sjrieve!

 

Dao sjtaon verhäölkes in euver oetsjtepkes, fièskes, kebuiterkes, bièskes.

Fantasie of ech gebeurd, sjpreukskes, um te lache, serieus, hièl kort of get langer. Veur klein en groate kinger. En bie eder verhäölke 'n passende illustratie!

'n Leuk én lièrzaam cadeau veur de fièsdaag!

 



't lètste Sjtökske Plat


Sjtökskes in 't plat in de versjillende hoes-aan-hoesblaar in Valkeberg en umgaeving.

 


Bakkes es sjrieversjhuuske van theologe Johanne Klink in G'n Zie (Komeresj-Camerig). Foto Els Diederen ©


Op dinsdig 13 november 2019
vingk de traditonele Culturele aovend plaats van drie Valkebergse vereiniginge: 't IVN, 't LGOG en Veldeke-krink-Valkeberg.
Plaats: Hotel Monopole aan de Nieuweweg in Valkeberg
Aanvank 20.00 oer.
Veur lede en belangsjtèllende.
Graties.

't Programma zuut zoa oet:
* Names 't LGOG of Historische krink Valkenburg geuf Herman van Rens 'n lezing euver de jodenvervolging in Valkeberg.
* Names Veldeke zal Els Diederen 'n powerpointpresentatie geve euver 't Bakkes in Zuud-Limburg. Dit nao aanleiing van 'n artikel wat zie sjreef in Historische en heemkundige studies in en rond het Geuldal in 2018.
* Names 't IVN geuf Jef Boosten 'n bloomlaezing euver de natuur: "Zich good veule'.


Doog mèt mèt de Limburgse Taalquiz!

Veldeke organiseert same mèt De Limburger de Limburgse Taalquiz. Tot zondig 29 september september kènt ederein 'n vraogelies online invölle. Wae mètdeit krieg 25 vraoge euver Limburgse weurd, gezèkdes en euver zakes. Dat zint allemaol mièkeuzevraoge.  Nao 't invölle kriegt geer metein te zeen wieväöl vraoge geer good houwt en ouch de gooj antwoorde. Leuk um te doon, meh soms bès lestig. Laot uuch oetdage!

Maak kans op de finale
Wae mètdeit maak kans um oetgenuèdig te were veur de groate finale in 't geboew van de Media Groep Limburg in Zitterd op 8 oktober a.s. De bèste 40 kandidate komme daoveur in aanmerking en die sjtrieje um de hoofpries, 'n ballonvaart veur twiè persone bove Limburg.
 

Wach neet mèt invölle, 't doert mer 10 minute, veur eder vraog kries se 20 seconde de tied. Ouch es se neet persé de finale wils hole, ies 't leuk um mèt te doon, Klik dus mer op: deze link naar de vragenlijst.
Väöl succes!

 


Op dinsdeg 17 september 1944 ies Valkeberg bevried van de Twiède waereldoorlog. Tiedes 'n herdinkingsviering 75 jaor bevried, in de Ouw Kèrk leus Els Lahey-Diederen, names Veldeke-krink-Valkeberg, 'n gedachte veur en 't biepassend gediech: 'solidair soldaote' oet de bundel "Valkeberg bevried' (75 verhaole oet d'n oorlog in Valkeberg).


 zondig 15 september is de 48ste Veldeke dialekmès in de Ouw kèrk.  De mès weurt gezonge door mannekoar Internos oet Sjin-op-Geul o.l.v. Leo van Weersch. Aanvank hauf twelf!


31 augustus Kringendaag van Veldeke. Dit jaor ontvingk 't Veldeke-Valkeberg-besjtuur alle ander Veldekekring oet Limburg. De miedig weurt ge-eupend door wèthouwer Claudia Bisschops van Valkeberg aan de Geul. Zie heel 'n sjoan speech (zuug hie-onder).In 't kèrkske van Oud-Valkeberg geuf Henk Kwakkernaat 'n lezing euver Oud-Valkeberg mèt zien twiè kesjtièle en oud kèrkske. De gaste kriege vervolges 'n rondleiding door IVN-gids Jef Boosten door de kesjtièl-heemtuiin van kesjtièl Schaloen. Aansjletend bezichtige ze kesjtièl Genhoes es gas van Leendert van Dijk en Rita van Dijk, de bewonersj. 'n Buffèt-diner sjluut de miedig aaf in Hotel Op de Beek in Sjin.

Eupening Kringedaag Veldeke in Oud-Valkeberg op 31 augustus 2019,
door Claudia Bisschops, wèthouwer economie, toerisme & financië.

Geachte besjtuursjlede van Veldeke, geachte sjprekers, geachte aanwezige. 

Ich bin gebaore en getaoge in de waereldsjtad. En ’t dialek is mich mèt de paplaepel ingegaote.
Thoes sjpraoke veer allein mer dialek, of baeter ich moet zègke kalde veer plat.

En zoa koes ’t gebeure dat ich op de ièrsjte daag van de kleutersjoal de juf neet versjtong. De juf kalde get totaal onversjtaonbaars. Naoderhand begreep ich dat dat Nederlands waor.

Driekwaart van de klas houw op sjlaag ’n taalachtersjtand. Oes woort toen geadviseerd um Sesamstraat te kieke en zoa zaot ich ederen aovend braaf veur de TV nao de Hollendersj te kieke. Zoa klein es ich waor realiseerde ich mich dat die luuj get andersj kalde es veer thoes.

Ich bin in Zitterd nao de middelbaar sjoal gegange, nao ’t Kleesj en dao höb ich ’t gelök gehad dat ich zes jaor, ich zaot op ’t gym dus die jaore waore ingecalculeerd, Nederlands höb maoge kriege van Frans Walraven. De drievende krach achter en veurzitter van Veldeke in Zitterd. ’t Waor ’n periode dat ’t hip waor um Nederlands te kalle en dats se es Limburger veural neet wols weite dats se oet Limburg kaoms. De naïviteit van väöle dat ze daobie verondersjtèlde dat accentloos te kalle waor rondoet ‘meelijwekkend’.

Meister Walraven lièrde oes dat dialek kalle dien taalgeveul versjterk, dats se van nature aanveuls welke weurd mannelik, vrouwelik of onzijdig zint en de link mèt ’t Duutsj waor ’n aangenaam biekomstigheid. Meh zien belangriekste lès: dialek is dien modertaal en die moes se koestere. Lièr lever dien kind vloeiend en foutloos dialek, dan huilands. ’t Is de taal van de emotie, van de leefde en van ’t ruziemake. Want niks sjölt zoa lekker es ’t dialek. De weurd komme vanzelf.

Lang geleje höb iech de waereldsjtad verlaote en nao väöl umzjwervinge in ’t land, bin ich tösje de bök terechgekomme. En noe ich get zudeliker woon vèlt mich get typisch op. Luuj gaon sjpontaan op ’t Nederlands euver, umdat ich bliekbaar Limburgs mèt Swahilische tongval sjpraek.

Dao lik nog ’n dudelike boodsjap onder. Doe bis neet van hie. Inins is dialek neet miè datgeen dat verbingk, meh datgeen wat oes sjeit. Terwiel v’r zjuus vurig en gezamelik, uniek veur Limburgersj, höbbe gevochte veur erkènning van oos prachtige taal in zien väöl versjieningsvörm.

Es se mich versjteis, dan kal ich plat taege dich, dan zint veer oes zoa eige en zègke doe en dich. Dat is de kern…

En toch... ’n paar waeke truuk betrapde ich mich zelf op ’n vraem saort nostalgie tiedes ’n konzaer van Janse Bagge. Weurd die ich in gein tieje miè houw gehoord en die väöl gebruuk waere in de contreie woa ich bin gebaore: sjaele wiekser; leures en veural heiversj, nao heim. Sjoan woord. Umdat dao ouch de beteikenis in mètklink op de plek te zin woas se huèrsj.

Ondertösje bin ich in Valkeberg geïntegreerd. Dao is ein woord wat ich mich sjnel eige höb gemaak en dat wat mich betref ’t sjoanste Valkebergse woord is: gruètsj.
Woa ich gruètsj op bin is dat gruètsj zelfs de kern is gewore van oos nuuj toeristische doorontwikkeling. Zoawaal de inweunersj es de toeriste moete zich gruètsj veule op Valkeberg.
Veer koppele gruètsj aan oos unieke plek en aan oos tradities en DNA. En dialek is ’n wezenlik onderdeil van die identiteit.

’t Deit mich good um te huère dat nog ummer kinger mèt ’t dialek opgreuje. ‘t LVK is ein van de plekke woa ’t dialek op ’n prachtige meneer laef. En veer höbbe oos twiè lokaal ambassadeurs, Andy en Roy, die hie de taal nuuj elan gaeve.

Daonaeve is op Facebook ’n hiel sjoan ontwikkeling te zeen. Ummer miè luuj sjrieve dialekberichte. Facebook in ’t plat. Meh wat is dat lestig, sjrieve in ’t dialek. Mesjiens is ’t waal ‘n leuk idee um volgend jaor veur al die Facebookers en ander geïnterseerde ‘n summerschool, zomersjoal, sjrieve in ’t dialek aan te beje?

’t Vas fundament in al dees ontwikkelinge is Veldeke. ’t Is ’n ièr veur Valkeberg dat geer es sjatbewaardersj van de zièl van Limburg vandaag bie-einkompt bie de Veldeke-kringedaag. ‘ne sjatbewaarder wèt dat hae get gans biezondersj in heng haet, get um te koestere, te besjerme en in dit geval ouch um door te gaeve. ’t Belang van eur vereiniging is daomèt ongekènd. De zièl is sjpringlaevend. Dat geer oes nog hièl lang maogt veurgaon in ’t koestere van oos taal, oos dialek, oos zièl!

 

Ich wunsj uuch allemaol ‘ne hièle sjoane, inspirerende daag!



foto's Riky Simons

Veldeke-jaorbook 2018

Op 26 juni 2019 woort in de Eci-cultuurfabriek in Remung 't Jaorbook 2018 van Veldeke gepresenteerd. 't Ièrsjte exemplaar waor veur Els Diederen oet Valkeberg, oetgereik door Pierre Bakkes, ein van de drie redactielede. Diederen sjreef de aafgeloupe jaore väöl, oetgebreide artikele (in 't Valkebergs) euver volkscultuur in 't jaorbook en ouch dits kièr sjteit zie in 't book, noe mèt 'n artikel euver de sjtreektaal van plante in Limburg: 'Volksbotanie van aels tot zemp I' (deil 1).
't Twiède deil van dit oetgebreid artikel zal in 't volgende jaorbook 2019 gepubliceerd were.
Ton Engels loesterde de bie-einkoms op mèt Limburgstalige leedsjes.
Alle lede van Veldeke kriege 't jaorbook thoes gesjtuurd.



Besjtuursjlid Léon Pluijmaekers euverhandig 'n Valkebergs-Plat (kook) aan jubilaris Lou Pluijmen op 18 mei 2019.       foto Els Diederen.

Lou Pluijmen 50 jaor Veldekelid.

’t Kump neet dèks veur en daorum blieve veer effe daobie sjtil sjtoon, Lou Pluijmen van oze krink ies mer leefs ’n hauf ièw onaafgebraoke lid van Veldeke-Valkeberg. Neet allein es lid waor Lou Pluijmen (*1930, Boete de Paort) actief, meh hae haet ziech de ièrsjte daartig jaor ouch mèt väöl energie ingezat es besjtuurslid van de krink (van 1969 tot 2000). In 1977 woort hae ouch nog aafgevaardigde van Veldeke bie de Sjtiechting Sjaasberger Gank, die de Kloes exploiteert en eder jaor de Dialekmès en kèrmes op de Sjaasberg organiseert. Jaorelank waor hae veurzieter vande sjtiechting. In 1994 ging hae Veldeke vertegenwoordige in de wèrkgroep van ‘t woordebook van Valkeberg, die ’n jaor later officieel de naam Sjtiechting Vallekebergsen Dieksjenaer zou gaon drage. ’t Diek naosjlaagwerk versjeen in 2013.
Pluijmen sjreef daonaeve ’t nuèdige in ’t Valkebergs, o.m. sjtökskes in ’t Land van Valkenburg (’t Gezètsje); artikele en proza in ’t kwartaalmagazine Geulrand; artikele in de Mirliton, ’t carnavalsblaad van Valkeberg; proza en gediechte in de Veldeke-bloomlaezinge: Rierank en Mozaïek.
’t Besjtuur van de Veldeke-krink-Valkeberg haet op 18 mei 2019 ’n bezeuk gebrach aan Lou Pluijmen en zien vrouw um häöm te felicitere. De jubilaris kreeg o.a. ’n ‘Valkebergs plat’ aangeboje, ‘ne lekkere kook van de plaatselike bekker, dae ’t gebak dae naam haet mètgegaeve.
Veer wunsje Lou, same mèt zien vrouw, nog väöl jaore in gooj gezondheid toe.

Names ’t besjtuur van Veldeke-krink-Valkeberg,
Els Lahey-Diederen



Veldeke-sjteunsje aangepas/aangevöld mèt de Valkebergse klanke: iè, uè, oa.
Veurbeelde achter o komme neet veur in 't Valkebergs.


2018


foto Mathieu Lahey ©
In de kloes op de Sjaasberg tiedes 'n sjtummige Kaersjviering.

Op 16 december 2018 vong de 10de advents-kaersjviering plaats in de Kloes op de Sjaadsberg. aanvank 18.30 oer
Neve samezang van kaersjleedsjes in 't dialek woort 'n kaersjverhaol vertèld en woorte kaersjgediechter gedeclameerd. De bekènde Limburgse troubadour Jos Meessen zong eige kaersjleedsjes.
Deaanwezige houwe ziech lekker werm aangedoon, want de kapel ies neet verwermp. In  de paus genoot ederein, rond 't electrisch kechelke in de hoeskamer van koffie, thee, kaersjbroad en kaersjkrenskes. 'ne Sjoane kaersjmes gewunsj!
 


Dinsdig 13 november 2018: de traditionele drie-vereiniginge cultuuraovend in Hotel Monopole. aanvank 20 oer.

Veldeke-Valkeberg presenteerde Mary Meurders mèt 'n pakkend Valkebergs verhaol.
IVN, in de persoon van Jef Boosten vertèlde euver exote in de oos heim.
LGOG-besjtuurslid Constant de Maijer gaof 'n lezing euver de lètste kloezenaer van de kloes op de Sjaatsberg.


Op goonsdig 31 oktober 2018 ging Veldeke-Valkeberg mèt zien lede de Fuwienberg (Fluwelengrot) in. O.l.v. gids Aarts krege de wandelaere onbekènde geng te zeen. Nao de wandeling door de berg vong de ledejaorvergadering plaats in hotel de Quasco.


21 september 2018 Vlam veur vrae
Nao 'n oecumenische viering in de Nicolaaskèrk, woort 't monument Vredesvlam onthöld, boete op 't graas van de Nicolaaskèrk. 't Monument sjtèlt 'n V veur van vlam, vrae, vrieheid. Gemaak door Maria Verstappen en Jan vd Bragt.

foto's Els Diederen ©

De bundel IN VREDESNAAM ies 21 september 2018 gepubliceerd mèt zoawaal Limburgstalige es Nederlandstalige gediechter. De ièrsjte twiè exemplare waore veur Hans van Hellemondt (Cultuurcafé Valkenburg) en Els Diederen (Veldeke-Valkeberg). De volgende Limburgstalige gediechter zint te vinge in 't prachtig geïllustreerd book (Bie eder gediech ein teikening, sjilderie of foto):

1. Jos Smeets Vlam veur vrae in Valkeberg
2. Guy Caelen Blieve gedinke
3. Colla Bemelma
ns vrede (oet Wil vesper (Nuts)
4. Toos Schoenmakers-Visschers 73 jaor vrie (Posters)
5. Els Diederen laot oes zinge
6. Els Diederen vlam veur vrae
7. Bob Heugen Vrae
8. Anneke Ubaghs-Cobbenhagen Geultreffe
9. Annemie Bemelmans-Steynebrugh ‘t Bleumke
10. John Hertogh veurbie (Zittesj)
11. Lewie Plijmen Vlam van de vrae
12. Lewie Plijmen Vlam van vrae
13. Har Sniekers Vree (Toears)
13 Els Diederen solidair
14 Els Diederen Sjeng en Joep


foto Els Diederen ©

Zondig 16 september um 11.30 oer zal in de Ouw kèrk de 47ste Veldeke-Valkeberg Dialekmès plaatsvinge. D'n deens zal veurgegange door pesjtoar H. Jansen en muzikaal opgeloesterd were door zangvereiniging Eendracht oet Suub.
o.l.v Harrie Wijenberg en aan de piano: Paulina Bukowicz.
 De mès haet es thema: 'Vrae' en ies de sjtart van de 'Week van Vrae in Valkeberg'.


Jaorbook 2017

In juni 2018 krege alle Veldekelede 't Jaorbook 2017, ofwaal mèt de pos of digitaal.

Neve taalkundige artikele sjteit 'n oetgebreid en riek geïllustreerd artikel drin in 't Valkebergs.
Els Diederen sjreef 't artikel: 't Bakkes in Limburg, handelend euver de insjpanninge die luuj ziech vreuger mooste getruèste um broad op taofel te kriege. En euver broad en vla bakke in 't bakkes. Woa die bakhuuskes gesjtange höbbe en noe nog...


 

 

 

Projek Vrae
V
eldeke-Valkeberg geuf zien mètwèrking aan 't projek Vrae in Valkeberg. In september zal 'n Vredesweek plaatsvinge mèt versjillende activiteite. Ein daovan ies de publicatie van 'ne gediechtebundel mèt es titel:

'In Vredesnaam'.

Neve Nederlanstalige gediechter sjtoon 15 gediechter in 't Valkebergs en ander dialekte drin. Allenei handele ze euver vrae, zoa-es de diechter dat wilt oetdrökke. Neve eder gediech sjteit 'n pagina mèt 'n kunswerk of foto aafgedrök, die dat beeld zal versjterke.
Ein gediech zal in miè tale te leze zin in 'n iezere book, dat onthuld zal were. Teves ouch de sculptuur 'Vlam veur vrae' van Jan van de Bragt en Maria Verstappen in die week.

__________________________________________________________________


90 jaor Veldeke in 2016
50 jaor Veldeke-krink-Valkeberg



in Oos heim op dees website  sjtoon sjtökskes euver volkscultuur, die 't laeze waerd zin!

Veur miè: gank nao kroniek

Nuuj Valkebergs lees/laesplenkske - eet/aetmetsje anno 2014.
te koup in de Readshop Dr. Erenssjtraot 6 Valkeberg á  4.25

 

 

els diederenels diederen: website: 'oeuvre-poëzie-couleur locale'webdesign